Ben ik te cynisch?

wanneer we kijken naar de tijd waarin we leven, dan zien we veel veranderingen ontstaan. Het lijkt wel of juist als het redelijk goed gaat er een soort van weerstand ontstaat tegen wat goed is. Immers enerzijds is er het verlangen dat het altijd maar goed mag blijven gaan en anderzijds is dat wat goed gaat iets wat twijfelachtig is. Immers wat is goed en zou het niet nog beter moeten of veiliger. Zou er meer ruimte moeten zijn om nog meer zichzelf te kunnen profileren, extremer te kunnen zijn. Het lijkt er op dat vrijheid zoals we die ervaren soms nog steeds zien als onvrij en reageren we daar op met woorden die behoorlijk heftig zijn. We noemen het vrijheid van meningsuiting, maar in woorden en houding van gaan veelal andere zaken schuil die onvrede aangeven ipv de vrijheid die ze beogen.

We zien verschillende vormen van communicatie steeds sterker worden. Ironie, sarcasme en cynisme. Deze hebben te maken met nadruk die men probeert te leggen op een onderwerp. Ze worden als grappig neergezet, maar tegelijk tonen ze vaak een diepere gedachtegang van de “grappenmaker”. Ironie is in deze een vrij milde manier om bespotten iets te zeggen met verkapte woorden, terwijl sarcasme duidelijker van zich afduwd, door bijtende opmerkingen. Cynisme zet wat mensen doen en zeggen in een daglicht met een bepaalde bittere ondertoon. Dit is in wezen ongeloof tov de oprechtheid van de ander of in ieder geval probeert men door cynisch te zijn, uit te lokken wat nu werkelijk schuil gaat achter iemands uitingen. In ieder geval is in geval van ironie, sarcasme en cynisme de bron veelal bitterheid welke voortkomend is uit ervaringen of gedachten die veelal op een bepaalde manier een persoonlijke negatieve impact hebben gemaakt.


De vorm waarin we grappig proberen te benoemen in ironie is het tegenovergestelde benoemen van wat we in wezen willen zeggen. We overdrijven en bespotten daarmee de situatie of persoon in kwestie, maar meestal is het daarbij niet de bedoeling iemand te kwetsen, maar wel duidelijk te maken wat je te zeggen hebt. Je klets me de oren van me kop is bijvoorbeeld een uitspraak in deze setting. Een onschuldig bedoelde vorm van overdrijven in wat je eigenlijk bedoeld te zeggen. Dit in tegenstelling tot sarcasme wat meestal scherper is in de aanzet en houding tov de ander of situatie. Het is juist in bepaalde setting meer kritisch bedoeld hoewel ze als grap wordt weggezet. Als je zo doorgaat trek ik de kop van je romp, een duidelijk sarcastische opmerking.

Als het gaat om cynisme is er in tegenstelling tot ironie en sarcasme vaak sprake van een diepere afwijzing TOV wat een ander doet, zegt of denkt. Dit wordt geuit op een bittere en of wrede manier om een punt te maken, vaak voortkomend uit machteloosheid, teleurstelling of pijn. De inhoud is vaak inhoudelijk waar, maar wordt op een manier gepresenteerd die in wezen niet passend is in de situatie. Operatie geslaagd, patiënt dood op het moment dat er iemand gestorven is. Is zo’n opmerking. Het is niet altijd eenvoudig om duidelijk de grens af te bakenen tussen wat ironie, sarcastisch is of cynisch en wat waar is. De context, de toon, de plaats en de manier van uiten spelen een rol, maar ook hoe men het ontvangt. Hoe gevoeliger het onderwerp, des te pijnlijker kan de opmerking binnen komen.

Ik zelf vindt ironie en zelfs sarcasme en cynisme soms erg grappig. Het past ook bij wie ik ben en hoe ik me soms presenteer als mens en christen in de maatschappij. Toch geloof ik dat er maatschappelijk, maar ook individueel er vaak dingen gezegd worden die niet passend zijn. Die vooral onrust veroorzaken bij mensen. Ik geloof dat het vooral duidelijk moet zijn waarom je dingen zegt. Het mag gerust zoals ik dat het liefst noem provocatief zijn, maar niet op een manier die dusdanig kwetsend is dat mensen zich erdoor afzetten zodat men zich hierdoor tekort gedaan voelen.

Provocatieve benadering kan helend werken. Toch kan het provoceren op een cynische , sarcastische en ironische wijze soms ook kwetsend zijn. Ik geloof dat het helend is als het iets raakt om iemand op te bouwen in alle oprechtheid en vanuit relatie. Dat het echter afbreuk doet als men iemand voor schut zet, afbrand en tekort doet en afwijst. Ik wil duidelijk maken dat er een scheiding is in provocatief benaderen en iemand kapot maken op een grappige manier. Ik geloof dat de werkelijke waarheid daarbij heel belangrijk is. Wat ligt er onder de ironie, het sarcasme en/of cynisme.

Ik geloof dat we mensen soms enigszins kunnen provoceren, maar dat de bron van waaruit we leven van belang is. Als de bron bitter is zal ook dat wat we zeggen bitter zijn. Als de bron voortkomt uit teleurstelling zal wat gebracht wordt ook teleurstelling en bitterheid bewerken. Als iemand op een goede manier met woorden kan omgaan is hij een bijzonder mens. (Jacobus 3) Woorden kunnen hele volken misleiden. Ik geloof echter dat woorden ook helend kunnen zijn, de vraag is echter van waaruit zijn je woorden afkomstig? Heb jij je dit wel eens afgevraagd?

Een kadaver in het water maakt de bron onrein. Dit zegt veel over het onderwerp wat we bespreken. Veel mensen spreken uit een bron die besmet is door kadavers uit het verleden.(leviticus 11) Ieder mens draagt een stuk verleden met zich mee. Het kost tijd voor de bron om schoon te worden. Het belangrijkste is datgene, het kadaver te verwijderen welke ons leven dusdanig besmet dat het ons negatief beïnvloed. Dat wat ons ziek gemaakt heeft besmet ook anderen als we het kadaver niet verwijderen en de bron niet de tijd heeft gehad het te reinigen met het doorstromen van zuiver water.


Ik geloof dat wanneer Christus in ons leeft Hij de bron is van waaruit we mogen leven, spreken. Ik Hem mogen we het verschil zien van wat waar is en wat niet. Hij opent onze ogen en leert ons hoe we leven mogen spreken. Dat vraagt afstemming met Hem door te leven in Zijn Geest. Ik geloof dat christen zich meer bewust zouden mogen uitspreken in waarheid. Er is ruimte genoeg om kritisch te zijn. Ironisch is het dat christenen de Waarheid hebben, maar dat ze die veelal nauwelijks nog verkondigen in de maatschappij. We hebben het leven in de pocket, helaas blijft het daar ook vaak durf ik sarcastisch te benoemen. Ik geloof en dat is best cynisch te benaderen dat gelovigen het moeten durven om de waarheid te spreken. Ik hoop iig mij zelf te provoceren om levend te zijn in wat ik zeg en doe. Levend water uit mijn mond ipv kadaverwater te spuien.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s